خاتم بخشی

یکی از آیه‌های مهم قرآن در اثبات ولایت امیرالمؤمنین سلام‌الله‌علیه، آیه ۵۵ سوره مائده است.
در تفاسیر معتبر شیعه و سنی، تنها کسی که در حال رکوع انگشتر خود را به سائل می‌دهد، وجود مقدس امیرالمؤمنین سلام‌الله‌علیه است.
از درِ این خانه، کسی ناامید برنمی‌گردد؛ حتی در حالتی که مولا عاشق است و محو نماز، باز هم درخواست گدا را رد نمی‌کند.

خاتم بخشی
غرفه خاتم بخشی

امام باقر علیه‌السّلام در تفسیر آیه شریفه

{ إِنَّمٰا وَلِيُّكُمُ‌ اَللّٰهُ‌ وَ رَسُولُهُ‌ وَ اَلَّذِينَ‌ آمَنُوا… }

می‌فرمایند:

گروهی از یهودیان همچون عبدالله بن سلام، اسد ثعلبه، ابن یامین و ابن صوریا به اسلام گرویدند. آنان نزد رسول خدا صلّى‌اللّه‌علیه‌وآله آمدند و چنین گفتند:
ای پیامبر خدا صلّى‌اللّه‌علیه‌وآله! حضرت موسی علیه‌السلام یوشع بن نون را جانشین خود ساخت. جانشین شما کیست؟ چه کسی پس از شما پیشوای ما خواهد بود؟
آنگاه این آیه کریمه نازل شد:

{ إِنَّمٰا وَلِيُّكُمُ‌ اَللّٰهُ‌ وَ رَسُولُهُ‌ وَ اَلَّذِينَ‌ آمَنُوا اَلَّذِينَ‌ يُقِيمُونَ‌ اَلصَّلاٰةَ‌ وَ يُؤْتُونَ‌ اَلزَّكٰاةَ‌ وَ هُمْ‌ رٰاكِعُونَ‌ }

ولی شما خدا و پیامبر اوست و نیز کسانی که ایمان آوردند و نماز به پا داشتند و زکات پرداختند در حالی که در رکوع‌اند.
آنگاه پیامبر اکرم صلّى‌اللّه‌علیه‌وآله فرمود: برخیزید. پس همه برخاستند و به مسجد رفتند. ناگهان بینوایی از مسجد بیرون آمد.
رسول خدا صلّى‌اللّه‌علیه‌وآله فرمود: ای سائل! کسی چیزی به تو نداد؟
گفت: چرا، این خاتم انگشتری را دادند.
پیامبر فرمود: چه‌کسی آن را به تو داد؟
گفت: همان مردی که به نماز ایستاده است.
فرمود: او در چه حالی به تو عطا کرد؟
گفت: در هنگام رکوع.
پیامبر تکبیر گفت و به همراه او همه مسجدیان تکبیر گفتند.
پیامبر فرمود: علی بن ابی‌طالب علیه‌السّلام پس از من ولی شما خواهد بود.
آنان گفتند: به پروردگاری خداوند، خشنود هستیم و همچنین به دین اسلام و پیامبری محمد صلّى‌اللّه‌علیه‌وآله و به ولایت علی بن ابی‌طالب علیه‌السّلام.
آنگاه خداوند این آیه را بر رسول اکرم صلّى‌اللّه‌علیه‌وآله نازل فرمود:

{ وَ مَنْ‌ يَتَوَلَّ‌ اَللّٰهَ‌ وَ رَسُولَهُ‌ وَ اَلَّذِينَ‌ آمَنُوا فَإِنَّ‌ حِزْبَ‌ اَللّٰهِ‌ هُمُ‌ اَلْغٰالِبُونَ‌ }

هرکس خدا را ولی خود شناسد و فرستاده او را نیز، و کسانی را که به او ایمان آوردند، بی‌گمان حزب خدا پیروز خواهد بود. (مائده/۵۶)

{ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ عَلَيْهِ السَّلاَمُ : فِي قَوْلِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ – « إِنَّمٰا وَلِيُّكُمُ اَللّٰهُ وَ رَسُولُهُ وَ اَلَّذِينَ آمَنُوا » اَلْآيَةَ قَالَ إِنَّ رَهْطاً مِنَ اَلْيَهُودِ أَسْلَمُوا مِنْهُمْ عَبْدُ اَللَّهِ بْنُ سَلاَمٍ وَ أَسَدٌ وَ ثَعْلَبَةُ وَ اِبْنُ يَامِينَ وَ اِبْنُ صُورِيَا فَأَتَوُا اَلنَّبِيَّ صَلَّى اَللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ فَقَالُوا يَا نَبِيَّ اَللَّهِ إِنَّ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ أَوْصَى إِلَى يُوشَعَ بْنِ نُونٍ فَمَنْ وَصِيُّكَ يَا رَسُولَ اَللَّهِ وَ مَنْ وَلِيُّنَا بَعْدَكَ فَنَزَلَتْ هَذِهِ اَلْآيَةُ – « إِنَّمٰا وَلِيُّكُمُ اَللّٰهُ وَ رَسُولُهُ وَ اَلَّذِينَ آمَنُوا اَلَّذِينَ يُقِيمُونَ اَلصَّلاٰةَ وَ يُؤْتُونَ اَلزَّكٰاةَ وَ هُمْ رٰاكِعُونَ » ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اَللَّهِ صَلَّى اَللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ قُومُوا فَقَامُوا فَأَتَوُا اَلْمَسْجِدَ فَإِذَا سَائِلٌ خَارِجٌ فَقَالَ يَا سَائِلُ أَ مَا أَعْطَاكَ أَحَدٌ شَيْئاً قَالَ نَعَمْ هَذَا اَلْخَاتَمَ قَالَ مَنْ أَعْطَاكَهُ قَالَ أَعْطَانِيهِ ذَلِكَ اَلرَّجُلُ اَلَّذِي يُصَلِّي قَالَ عَلَى أَيِّ حَالٍ أَعْطَاكَ قَالَ كَانَ رَاكِعاً فَكَبَّرَ اَلنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ كَبَّرَ أَهْلُ اَلْمَسْجِدِ فَقَالَ اَلنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ وَلِيُّكُمْ بَعْدِي قَالُوا رَضِينَا بِاللَّهِ رَبّاً وَ بِالْإِسْلاَمِ دِيناً وَ بِمُحَمَّدٍ نَبِيّاً وَ بِعَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ وَلِيّاً فَأَنْزَلَ اَللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ « وَ مَنْ يَتَوَلَّ اَللّٰهَ وَ رَسُولَهُ وَ اَلَّذِينَ آمَنُوا فَإِنَّ حِزْبَ اَللّٰهِ هُمُ اَلْغٰالِبُونَ » }